Doros³y, ale za m³ody na kredyt

...

Anita Karwowska, Mariusz Ja³oszewski 2010-01-26, ostatnia aktualizacja 2010-01-26 19:27:48.0

Skoñczy³e¶ 18-21 lat, masz dowód osobisty, sta³± pracê, p³acisz podatki i liczysz na to, ¿e kredyt pozwoli ci wystartowaæ w doros³e ¿ycie. Zapomnij. Dla wielu banków jeste¶ jeszcze za m³ody. Ale ¿aden ci tego nie powie wprost

>> Jak walczyæ z koci± astm±

- Banki dyskryminuj± m³odych, nic chc± dawaæ im kredytów. Nie sil± siê nawet na wyt³umaczenie dlaczego - alarmuje czytelnik "Metra", 21-letni Robert z Krakowa. Na pocz±tku roku ¶wie¿o upieczony technik mechanik chcia³ wzi±æ pilny kredyt gotówkowy na 3 tys. z³.

- My¶la³em, ¿e jestem idealnym klientem. Mam 21 lat, pracujê od czterech lat na sta³ej umowie o pracê w firmie z 10-letnim sta¿em. Zarabiam na rêkê 2 tys. z³, mieszkam z rodzicami, ¿adnych dzieci, d³ugów ani z³ych historii w Biurze Informacji Kredytowej. Kiedy¶ bra³em kredyt w Lukas Banku, ale dawno go sp³aci³em - mówi.

Mimo wzorowych referencji wiêkszo¶æ banków dzia³aj±cych w Polsce (Robert wymienia BPH, Citi Handlowy, BZ WBK, Eurobank, mBank, Bank Pekao SA, Getin Bank, AIG Bank, Millennium i Nordeê) odmówi³a mu przyznania kredytu, nie podaj±c powodu. - Zas³onili siê tajemnic± bankow± - relacjonuje czytelnik. Uwa¿a, ¿e przyczyn± by³ jego zbyt m³ody wiek.

- Konsultantka jednego z banków powiedzia³a mi przez telefon "W tym momencie nie mamy dla pana oferty, ale zapraszam za trzy miesi±ce". A wtedy akurat koñczê 22 lata - opowiada. Przedstawicielka innego banku po d³u¿szym nagabywaniu przyzna³a wprost, ¿e jest za m³ody. Na szczê¶cie wiek nie by³ przeszkod± w SKOK-u, Deutsche Banku i Lukas Banku. W tym ostatnim zaproponowali Robertowi nie tylko kredyt, lecz tak¿e kartê kredytow± z 5-tys. limitem. Mimo to Robert czuje, ¿e nie zosta³ potraktowany jak doros³y.

System m³odych nie przepuszcza

Czy banki rzeczywi¶cie ograniczaj± kredyty dla m³odych? Dziennikarka "Metra" zadzwoni³a do kilku infolinii. Podawa³a te same dane co Robert, dodaj±c jedynie, ¿e mieszka sama, wydaje 600 z³ na czynsz i chce kredyt na 6-12 miesiêcy.

Konsultantka Millennium: - Ma pani kredyt.

- A mój wiek jest w porz±dku?

- Rzeczywi¶cie, jest pani na tyle m³oda, ¿e system mo¿e takiego wniosku nie przepu¶ciæ - przyznaje konsultantka, ale nie t³umaczy dlaczego. Oficjalnie rzecznik banku Wojciech Kaczorowski zaprzecza ograniczeniom z powodu m³odego wieku. - By dostaæ kredyt, wystarczy skoñczyæ 18 lat. Wiek nie jest kryterium wiarygodno¶ci.

W BPH nie dostajemy kredytu. Dlaczego? Pracownik: - Nie mo¿emy podaæ przyczyny. Do Citi Handlowego nie musimy dzwoniæ, bo ju¿ na swojej stronie internetowej informuje, ¿e jednym z warunków otrzymania kredytu jest ukoñczenie 21 lat.

Kredyt daj± m³odym mBank i Pekao SA. W tym ostatnim rata wynosi 302 z³. A wiek? - Mog³aby pani mieæ problemy, gdyby by³a w starszym wieku - zdradza konsultantka.

Klient u¶wiadomiony to potencjalny oszust

Banki mog± dowolnie odsy³aæ klientów z kwitkiem, nie podaj±c przyczyny. - Prawo bankowe nie wymaga uzasadniania odmowy. Nie chodzi przecie¿ o to, ¿eby udzielaæ klientom instrukcji, jak maj± oszukaæ bank, czyli wskazywaæ braki, które potem zataj± - uwa¿a Norbert Jeziolowicz ze Zwi±zku Banków Polskich. Dodaje, ¿e gdyby klientom mówiæ, co jest nie tak, to potem by siê wyk³ócali.

Za bankami stoi Komisja Nadzoru Finansowego. Marta Chmielewska-Rac³awska z KNF przekonuje, ¿e sytuacja ka¿dego banku jest inna, ka¿dy inaczej ocenia ryzyko i zdolno¶æ kredytow± klienta.

Nie pomo¿e te¿ Urz±d Ochrony Konkurencji i Konsumentów, bo prawo nie pozwala na przymuszanie firm prywatnych do zawierania umów. - Mamy wolny rynek. Jednak naszym zdaniem kwestia uzasadniania odmownej decyzji powinna byæ okre¶lona, np. w zasadach dobrej praktyki, które s± dobrowoln± samoregulacj± ¶rodowiska - podpowiada Agnieszka Majchrzak z UOKiK.

Rz±d powinien wspomóc m³odych gwarancjami

Mariusz Ja³oszewski: Jak m³ody Polak ma siê urz±dziæ na swoim, skoro dla banku nie jest wiarygodny?

Dr Micha³ Macierzyñski, ekonomista z serwisu Bankier.pl: - Bêdê broni³ banków. One nie po¿yczaj± swoich pieniêdzy, tylko depozyty klientów. A kryzys spowodowa³, ¿e jak ognia boj± siê z³ych kredytów. NBP poda³, ¿e co 10 po¿yczona z³otówka jest stracona. Pó³tora miliona osób nie sp³aca kredytów, a ponad 100 tysiêcy ma wiêcej ni¿ 10 kredytów w ró¿nych bankach.

Ale wcze¶niej banki nie¼le na kredytach zarobi³y, przynajmniej w Polsce. Mo¿e jednak powinny choæ informowaæ klientów, dlaczego odmawiaj± kredytu?

- Bank sam ustala, komu daje kredyt. Klient jest dla niego tylko statystyk±. Bank patrzy na niego przez wska¼niki i cyfry. Nawet decyzji nie podejmuje cz³owiek, tylko komputer. A teraz banki przykrêci³y ¶rubê i wasz czytelnik jest poszkodowany przez system. M³odzi s± bardziej ryzykownymi klientami. W kryzysie pierwsi trac± pracê, a potem d³u¿ej jej szukaj±.

Czyli mog± liczyæ tylko na siebie i na pomoc rodziców.

- Za granic± pewne rodzaje kredytów, np. na rozruch firm, gwarantuje dla m³odych rz±d. Nie ma jednak obowi±zku ¿ycia na kredyt. Nasze apetyty zosta³y nadmiernie rozbudzone: kilka lat temu do kredytu potrzeba by³o dwóch ¿yrantów, dzi¶ wystarczy tylko dowód. Ale przyznajê - w Polsce daje siê kredyty tym, którzy ich mniej potrzebuj±, np. starszym i bardziej do¶wiadczonym klientom. To chore. Jednak bez gwarancji rz±dowych dla m³odych siê nie obejdzie.

>> Metrowa tablica og³oszeñ <<
Czy lepiej, by banki dawa³y kredyt ka¿demu kto chce, pozwalaj±c ludziom wpa¶æ w pu³apkê zad³u¿enia, czy te¿ by restrykcyjnie ocenia³y klientów? Opowiedzcie o swoich przej¶ciach z bankami: Napisz do nas: metro(at)agora.pl