Senat USA ratuje rynek nieruchomości, "sytuacja poprawi się natychmiast"

Kryzys na tym rynku pogłębia trudności gospodarki USA i powiększa groźbę recesji.

Wcześniej ustawę przegłosowała Izba Reprezentantów, a prezydent George W. Bush - który początkowo był jej przeciwny - zapowiedział, że ją podpisze. Nastąpi to prawdopodobnie na początku tygodnia.

Ustawa uchwalona w sobotę przez Senat większością głosów 72 do 13 przewiduje, że rządowa Agencja ds. Mieszkalnictwa (FHA) będzie mogła ubezpieczyć do wysokości 300 miliardów dolarów nowe kredyty hipoteczne dla nabywców domów mających trudności ze spłatą już zaciągniętych pożyczek, w tym zwłaszcza właścicieli tych domów, których cena spadła poniżej wartości tych pożyczek.

Nowe kredyty mają pomóc około 400 tys. rodzin uniknąć przejmowania ich domów przez banki (tzw. foreclosures). Proces odbierania tych domów, trwający od zeszłego roku, nasila się.

Amerykańskie ministerstwo skarbu (finansów) upoważniono w ustawie do udzielania kredytów z budżetu bankom Fannie Mae i Freddie Mac - dwóm instytucjom finansowym wyspecjalizowanym w gwarantowaniu pożyczek hipotecznych dla mniej zamożnych Amerykanów - tak aby uratować je od bankructwa grożącego im wskutek ogromnej liczby niemożliwych do spłacenia kredytów na kupno domów.

W ustawie nie określono limitu na kredytowanie wspomnianych banków i podniesiono nawet próg dozwolonego długu publicznego rządu federalnego z 9,8 do 10,6 biliona dolarów - a więc o 1,1 biliona powyżej obecnego poziomu tego długu: 9,5 biliona dolarów. Optymistycznie Kongres przewiduje, że konieczne awaryjne kredyty dla Fannie Mae i Freddie Mac nie przekroczą 25 miliardów dolarów.

Ustawa przewiduje ponadto utworzenie nowej agencji kontrolującej działania Fannie Mae i Freddie Mac, która będzie m.in. miała zwiększone uprawnienia do limitowania pensji i dodatkowych dochodów menadżerów tych banków.

Dodatkowo Senat uchwalił także nowe ulgi podatkowe dla nabywców pierwszych domów, aby zachęcić do ich kupowania. Rynek nieruchomości znajduje się w głębokim kryzysie, co falą odbija się na całej gospodarce.

Krytycy ustawy twierdzą, że rząd bierze na siebie zbyt duże ryzyko i ratując zagrożone bankructwem instytucje finansowe zachęca ich w ten sposób do dalszego nieodpowiedzialnego udzielania kredytów hipotecznych.

Członkowie Kongresu, którzy głosowali za ustawą utrzymują, że pozytywnie wpłynie ona na rynek nieruchomości i na całą gospodarkę. "Ustawa poprawi sytuację niemal natychmiast" - powiedział demokratyczny senator Christopher Dodd.

Wielu ekonomistów jednak jest innego zdania. Jak powiedział cytowany w "Washington Post" Jared Bernstein z Instytutu Polityki Ekonomicznej, ustawa nie powstrzyma spadku cen domów i fali przejmowania przez banki domów od kredytobiorców nie mogących spłacić pożyczek hipotecznych.

W niedzielę ustawę poparli wszakże obaj kandydaci na prezydenta - Demokrata Barack Obama i Republikanin John McCain. W wywiadach telewizyjnych ten pierwszy kładł nacisk na potrzebę pomocy Amerykanom tracącym swe domy.